1000 dni żywienia / Planowanie ciąży i ciąża / Planowanie ciąży

Dieta na płodność - porady dla przyszłej mamy

Obecnie znaczna część kobiet zmaga się z problemem płodności. Na zdrowie przyszłej mamy wpływa wiele czynników m.in. styl życia, środowisko w którym żyje, uwarunkowania genetyczne, standard opieki medycznej.[1] Duży wpływ na płodność ma sposób żywienia oraz stan odżywienia organizmu. Dlatego jeśli planujesz w najbliższej przyszłości zajść w ciążę, sprawdź jak poprzez odpowiednią dietę wzmocnić swój organizm. Zobacz co mówią na ten temat eksperci.

 

Styl życia a płodność kobiet

Wiek jest najważniejszym czynnikiem warunkującym zdolność rozrodczą kobiety. Największa płodność przypada na 20 – 25 rok życia, po czym zmniejsza się stopniowo do 35 roku życia.[2] Również istotnym czynnikiem wpływającym na płodność kobiet jest masa ciała. Zarówno niedowaga jak i nadwaga i otyłość negatywnie wpływają na zajście w ciążę. Ma to związek z pracą jajników, które prawidłowo funkcjonują przy równowadze energetycznej organizmu.[3] Jeśli masz problem z masą ciała to koniecznie wybierz się do dietetyka, który pomoże Ci w racjonalny sposób unormować masę ciała i zmienić nawyki żywieniowe. Umiarkowana i regularna aktywność fizyczna również powinna stanowić element codziennego sposobu spędzania wolnego czasu. Ruch wywiera ogromne korzyści na organizm człowieka – pozwala zachować dobrą kondycję, wspomaga utrzymanie szczupłej sylwetki, rozładowuje stres, zapobiega wielu chorobom. Udowodniono, że ruch o średnim natężeniu, jak np. spacery, jazda na rowerze, a nawet praca w ogrodzie wiąże się z szybszym poczęciem dziecka.[4]

 

Co wzmaga płodność u kobiet?

Ogromny wpływ na stan zdrowia przyszłej mamy ma prawidłowo zbilansowana dieta. Wybieraj produkty jak najmniej przetworzone, bogate w błonnik pokarmowy, witaminy i składniki mineralne tj. warzywa i owoce, grube kasze i makarony, pieczywo z pełnego przemiału.[5] Szczególnie korzystnie na organizm przyszłej mamy działa duże spożycie zielonych warzyw i świeżych owoców.[6] Płodności sprzyja także znaczny udział w diecie białka roślinnego.[7] Zatem zastąp część mięsa w jadłospisie, szczególnie czerwonego, roślinami strączkowymi np. soczewicą, ciecierzycą, fasolą, grochem. Kolejnym ważnym składnikiem diety wzmagającej płodność są jednonienasycone kwasy tłuszczowe, których źródłem jest oliwa z oliwek, olej rzepakowy czy miękkie margaryny do smarowania pieczywa. Włącz do swojej menu również tłuste ryby morskie, orzechy i nasiona bogate w wielonienasycone kwasy tłuszczowe omega-3 i omega-6, które także korzystnie wpływają na organizm przyszłej mamy.[8]

Spośród witamin największe znaczenie dla płodności przypisuje się witaminie D, witaminom z grupy B – w szczególności B6, B12 i kwasowi foliowemu oraz witaminom antyoksydacyjnym (A, C, E). Ze składników mineralnych wzmagających płodność możemy wyróżnić żelazo, jod, cynk, selen i magnez.[9] Obowiązkowo zacznij suplementować kwas foliowy w dawce 400 µg na dobę, każda kobieta powinna to zrobić co najmniej 6 tygodni przed planowanym poczęciem i kontynuować suplementację do końca drugiego trymestru ciąży[10]. Witamina ta sprzyja zapłodnieniu oraz w początkowym okresie ciąży zapobiega wadom cewy nerwowej u płodu.[11] Warto wykonać podstawowe badania z krwi m.in. morfologię z rozmazem ręcznym, glukozę, witaminę D, ferrytynę oraz elektrolity (sód, potas, magnez, wapń, żelazo, a w przypadku chorób tarczycy również selen i jod). Konsultując wyniki z lekarzem będziesz wiedzieć czy konieczne jest wprowadzenie dodatkowych suplementów do Twojej diety.

 

Co zaburza płodność u kobiety?

Unikaj żywności przetworzonej, z wysokim indeksem glikemicznym np. słodzonych płatków śniadaniowych, białego ryżu, białego pieczywa, słodzonych napojów gazowanych, słodyczy. Wystrzegaj się restrykcyjnych diet, które znacznie ograniczają ilość składników odżywczych.. Niedobory u matki wiążą się z zaburzeniami metabolicznymi i mogą mieć wpływ na występowanie poronień oraz wad rozwojowych u dziecka[12]. Niedobór tłuszczu w diecie może doprowadzić do zaburzeń miesiączkowania a w konsekwencji do niepłodności. Wskazane jest jednak wyeliminowanie z diety tłuszczów trans, które mogą powodują zaburzania owulacji. Tłuszcze trans znajdziesz m.in. w twardych margarynach (tych przeznaczonych do pieczenia), czekoladzie, batonach, przemysłowo wytwarzanych ciastkach i ciastach, zupach w proszku, frytkach, chipsach, żywności typu fast-food.[13] Na płodność negatywnie wpływają także: palenie papierów, alkohol, nadmiar kofeiny w diecie.[14]

Autor: mgr inż. Marta Wójtowicz - edukatorka żywieniowa programu "Zdrowo Jemy Zdrowo Rośniemy"


[1] Hajduk, M., 2013. Wpływ wybranych składników pokarmowych na funkcjonowanie układu rozrodczego u kobiet. Endokrynologia, Otyłość i Zaburzenia Przemiany Materii, 9, 1, 29-33.

[2] Górna, I., 2014. Wpływ sposobu żywienia oraz wybranych parametrów stylu życia na płodność i rozrodczość kobiet. Rozprawa doktorska, Poznań.

[3] Hajduk, M., 2012. Wpływ masy ciała na płodność u kobiet. Endokrynologia, Otyłość i Zaburzenia Przemiany Materii, 8, 3, 93-97.

[4] Wise, L. A. i inni, 2012. A prospective cohort study of physical activity and time to pregnancy. Fertility and sterility, 97, 5, 1136-1142.

[5] Hajduk, M., 2013. Wpływ wybranych składników pokarmowych na funkcjonowanie układu rozrodczego u kobiet. Endokrynologia, Otyłość i Zaburzenia Przemiany Materii, 9, 1, 29-33.

[6] Parazzini, F. i inni, 2004. Selected food intake and risk of endometriosis. Human Reproduction, 19, 8, 1755-1759.

[7] Hajduk, M., 2013. Wpływ wybranych składników pokarmowych na funkcjonowanie układu rozrodczego u kobiet. Endokrynologia, Otyłość i Zaburzenia Przemiany Materii, 9, 1, 29-33.

[8] Górna, I., 2014. Wpływ sposobu żywienia oraz wybranych parametrów stylu życia na płodność i rozrodczość kobiet. Rozprawa doktorska, Poznań.

[9] Górna, I., 2014. Wpływ sposobu żywienia oraz wybranych parametrów stylu życia na płodność i rozrodczość kobiet. Rozprawa doktorska, Poznań.

[10] Poradnik żywienia dla kobiet w ciąży, Instytut Matki i Dziecka, Warszawa 2013

[11] Rekomendacje Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego w zakresie stosowania witamin i mikroelementów u kobiet planujących ciążę, ciężarnych i karmiących. Ginekologia Polska, 2014, 85, 395-399.

[12] Poradnik żywienia dla kobiet w ciąży, Instytut Matki i Dziecka, Warszawa 2013

[13] Hajduk, M., 2013. Wpływ wybranych składników pokarmowych na funkcjonowanie układu rozrodczego u kobiet. Endokrynologia, Otyłość i Zaburzenia Przemiany Materii, 9, 1, 29-33

[14] Górna, I., 2014. Wpływ sposobu żywienia oraz wybranych parametrów stylu życia na płodność i rozrodczość kobiet. Rozprawa doktorska, Poznań.